Autyzm wczesnodziecięcy - co to jest, objawy, przyczyny, leczenie
Redakcja Lumine

Autyzm wczesnodziecięcy zwany inaczej zespołem Kannera to jedno z zaburzeń ze spektrum autyzmu, którego objawy pojawiają się bardzo wcześnie, nawet przed pierwszym rokiem życia. Jakie są jego objawy, przyczyny i jak wygląda jego leczenie?

We wcześniejszych artykułach wyjaśniliśmy, jakie są zaburzenia ze spectrum autyzmu, jakie są jego przyczyny i jak wygląda leczenie. Wzięliśmy również pod lupę zespół Aspergera i Retta, jednak do dokładniejszego poznania pozostały nam jeszcze zagadnienia jak autyzm wczesnodziecięcy i atypowy. Dzisiaj zajmiemy się tym pierwszym.

Autyzm wczesnodziecięcy - co to jest?

Autyzm wczesnodziecięcy jest zaburzeniem ze spektrum autyzmu, które wyróżnia pojawienie się pierwszych nieprawidłowości rozwojowych przed ukończeniem przez dziecko 3. roku życia. Jako pierwszy opisał go Leo Kanner (1943 rok), stąd termin zespół Kannera. Choć może dotknąć zarówno chłopców jak i dziewczynki, czterokrotnie częściej pojawia się u płci męskiej.

Zobacz: Autyzm - co to jest, objawy, przyczyny, leczenie

autyzm wczesnodziecięcy

Autyzm wczesnodziecięcy - przyczyny

Tak, jak zaznaczyliśmy w artykule ogólnie nakreślającym, czym jest autyzm, nie można wskazać jednoznacznych przyczyn tego zaburzenia. Wiadomo, że wpływ na jego wystąpienie ma wiele czynników, do których zaliczane są zarówno geny (co potwierdziły badania na bliźniakach), komplikacje w ciąży i trakcie porodu, nieprawidłowości w budowie OUN (np. poszerzony układ komorowy mózgu) oraz różne zaburzenia rozwoju układu nerwowego pojawiające się na wczesnych etapach życia. Bardzo ważną informacją dla obarczających się winą za chorobę dziecka matek jest ta mówiąca, że wystąpieniu autyzmu wczesnodziecięcego nie da się zapobiegnąć.

ZobaczJakie są rodzaje autyzmu?

autyzm wczesnodziecięcy

Autyzm wczesnodziecięcy - objawy

Objawy autyzmu różnią się w zależności od pacjenta, jednak subtelne sygnały można dostrzec nawet u niemowlaka. Charakterystycznym symptomem jest brak utrzymywania kontaktu wzrokowego z matką i specyficzna reakcja na dźwięki np. ignorowanie tych donośnych przy jednoczesnym wyczuleniu na te ciche. Wraz z rozwojem dziecka objawy autyzmu wczesnodziecięcego pojawiają się w sferze komunikacji. Uwagę rodziców może zwrócić mało rozwinięta mowa, jej unikanie lub tworzenie swojego własnego języka. Znaczącym symptomem jest także traktowanie dosłownie wypowiedzi innych osób np. wypowiedziany przez matkę komunikat "lecę do babci", dziecko z zespołem Kennera odbierze jako dosłowny lot. Kolejnym obszarem, w którym występują trudności jest funkcjonowanie społeczne. Dzieci z autyzmem wczesnodziecięcym mają problem z nawiązywaniem relacji z bliskimi i rówieśnikami. Jest to spowodowane głównie niezrozumieniem własnych i cudzych emocji, co pociąga za sobą nieprzewidziane reakcje na nie. Przykładowo, maluch z zespołem Kennera nie podtrzymuje kontaktu wzrokowego oraz nie potrafi dzielić się z innymi swoją radością czy smutkiem.

Pamiętajmy także o tym, że dzieci z autyzmem potrzebują rutyny, a jej przełamanie jest jednoznaczne z pojawieniem się lęku czy agresji. Charakterystycznym objawem jest także nietypowe hobby oraz zachowania stereotypowe, czyli powtarzanie tych samych ruchów.

Zobacz: Na czym polega zespół Aspergera i dlaczego nie można nazywać go chorobą?

autyzm wczesnodziecięcy

Autyzm wczesnodziecięcy - leczenie

By specjalista (a raczej zespół specjalistów w postaci psychiatry, psychologa, pedagoga i logopedy) wystawił diagnozę, konieczne jest poznanie rozwoju dziecka z uwzględnieniem przebiegu ciąży i porodu. W następnej kolejności przeprowadzane są badania obrazowe lub genetyczne, które mają wykluczyć inne dolegliwości. Oczywiście, im wcześniej zespół Kennera zostanie rozpoznany, tym szybciej można rozpocząć działania terapeutyczne. Są one nastawione na poprawę funkcjonowania dziecka na wielu płaszczyznach np. spotkania z logopedą poprawiają mowę, a terapia behawioralna lub treningi umiejętności społecznych ułatwiają budowanie relacji interpersonalnych. Ważne jest także rozwijanie zainteresowań dziecka (np. poprzez arteterapię).

Zobacz: Zespół Retta, czyli podstępne schorzenie atakujące tylko dziewczynki

Choć nie ma leku na autyzm, w przypadku współwystępowania zaburzeń lękowych czy napadów agresji, możliwe jest stosowanie farmakoterapii.

Bardzo ważne jest, by pamiętać o tym, że autyzm nie przekreśla samodzielnego funkcjonowania dziecka, które zostało nim dotknięte. Wprost przeciwnie, może ono z sukcesem zakończyć edukację, zdobyć pracę i założyć rodzinę. Nie ulega natomiast wątpliwości, że szybkie rozpoznanie zespołu Kennera i rozpoczęcie oddziaływań terapeutycznych mają tutaj niemałe znaczenie.

autyzm wczesnodziecięcy


Zdjęcia:

Photo by Rachel on Unsplash

Photo by Aaron Burden on Unsplash

Photo by Ben Wicks on Unsplash


Zobacz również:

Autyzm - co to jest, objawy, przyczyny, leczenie

Słowo "autyzm" coraz częściej pojawia się w rzeczywistości przedszkolnej i szkolnej napawając rodziców strachem i przerażeniem. Czym jest to zaburzenie, jakie są jego objawy, przyczyny i czy można je wyleczyć?

Czytaj więcej

Jakie są rodzaje autyzmu?

Autyzm można rozpatrywać w szerszym ujęciu jako całościowe zaburzenia rozwoju, co pozwala na wyodrębnienie jego rodzajów. Jakie są typy autyzmu i czym się charakteryzują?

Czytaj więcej

Na czym polega zespół Aspergera i dlaczego nie można nazywać go chorobą?

Czym jest zespół Aspergera, jakie są jego objawy i przyczyny, i dlaczego nie powinno określać się go mianem choroby? Asperger jest odmiennym wzorcem budowania relacji z otoczeniem. Na czym dokładnie polega?

Czytaj więcej