Jak wygląda praca terapeutyczna z osobami, które doświadczyły parentyfikacji?

Jak wygląda terapia osób, które doświadczyły w dzieciństwie parentyfikacji?

Parentyfikacja to odwrócenie ról w rodzinie, czyli np. kiedy córka przejmuje obowiązki mamy i troszczy się o rodzeństwo albo syn wchodzi w rolę partnera mamy i pomaga jej w kwestiach, w których dziecko nie powinno brać udziału. Jak wygląda terapia takich osób?

Terapia osoby doświadczającej parentyfikacji - jak wygląda?

Doświadczenie parentyfikacji w dzieciństwie krzywdzi człowieka na całe życie. Dzieci, które przeżyły doświadczenia zamiany ról często wykształcają w sobie masochistyczne albo narcystyczne zaburzenia osobowości. Co więcej, nikt nie nauczył je, jak wygląda empatia, troska i nie wyposażył w narzędzia poprawnej komunikacji interpersonalnej, więc nie potrafią też dać ich z siebie innym, co powoduje niemały problem na gruncie rodzinnym. Niestety sparentyfikowani dorośli karmią swoich bliskich tym, czy sami byli karmieni i nie przerywają błędnego cyklu krzywdzenia najbliższych osób. Jednym sposobem, by go przerwać jest terapia.

Terapia osoby doświadczającej parentyfikacji- jak wygląda?

Katarzyna Schier w książce "Dorosłe dzieci. Psychologiczna problematyka odwrócenia ról w rodzinie" opisuje, co jej zdaniem, jest niezbędne w pracy terapeutycznej z ofiarami parenyfikacji. Praca z takimi pacjentami powinna obejmować:

1. Nazwanie i przyjęcie doświadczenia parentyfikacji w dzieciństwie w obecności terapeuty. Specjalista nie obarczy pacjenta winą, a da mu emocjonalne zrozumienie i współczucie, nie zaneguje także jego problemów.

2. Pracę nad procesem separacji-indywidualizacji. Osoby sparentyfikowane nigdy nie oddzieliły się wewnętrznie od swoich rodziców. Mają w głowach zinternalizowany obraz karzącego lub wymagającego rodzica, zwany także wewnętrznym krytkiem. Sprawia to, że zamiast mieć kontakt ze swoimi wewnętrznymi potrzebami, ciągle robią to, czego oczekiwałby od nich opiekun. Dlatego w terapii sparentyfikowanych osób konieczne jest, by nauczyły się uświadamiać, a później i powstrzymywać projektowanie na świat zinternalizowanego rodzica.

3. Kolejnym punktem jest nauka regulacji własnych emocji, bowiem osoby doznające parentyfikacji nie tylko nie mają z nimi kontaktu, ale i często dysocjują, by się oddzielić się od stresujących sytuacji. Często zniekształcają swoje myślenie poprzez spostrzeganie świata w barwach czarnych albo białych, dlatego muszą nauczyć się przeżywania większej ilości pozytywnych emocji. Terapeuta musi nauczyć pacjenta mentalizowania, czyli poświęcania czasu swoim stanom emocjonalnym oraz rozpoznania stanów innych osób.

Terapia osoby doświadczającej parentyfikacji- jak wygląda?

4. Przepracowanie żałoby to niesamowicie ważny krok w pracy nad parentyfikacją. Oznacza uznanie i opłakanie faktu, że nie miało się dzieciństwa. Konieczne jest także tutaj oddzielenie się od przeszłości - zostawienie jej w tyle i odcięcie jej drogi do zniekształcania teraźniejszości. Jest to bardzo ciężki punkt. Żałoba przechodzi przez etapy zaprzeczenia, złości, depresji, smutku aż po pogodzenie się z faktem. Jako że człowiek może czuć w tym momencie ogromną złość na rodzica, pomóc może mu umiejscowienie problemu w szerszej perspektywie - opiekunowie zwykle krzywdzą swoje dzieci nieświadomie, tylko powtarzają niekorzystne wzorce zachowań, których sami doświadczyli w dzieciństwie.

5. Przepracowanie swojego obrazu ciała. Osoby doświadczające parentyfikacji często mają błędne przekonania dotyczące obrazu ich ciała, dlatego w pracy nad sobą powinny skupić się także i na krytyce swojej cielesności.


Zdjęcia:

Photo by AH NP on Unsplash

Photo by Pierre Bamin on Unsplash

Photo by Francisco Moreno on Unsplash

blog
Zobacz również