Teoria kolejności urodzenia, czyli jak kolejność urodzeń wpływa na osobowość dziecka
Redakcja Lumine

Czy wszystkie najstarsze dzieci są odpowiedzialne, młodsze rozpuszczone, a te pośrodku świetnie przystosowują się do zmian? Poznaj teorie kolejności urodzenia.

Jeśli masz rodzeństwo i znasz kilka innych osób posiadających braci i/lub siostry, zapewne nieraz zastanawiałeś się nad tym, jak kolejność urodzenia wpływa na osobowość człowieka. Nierzadko w końcu mówi się o tym, że najstarsze dziecko jest najbardziej odpowiedzialne, a to najmłodsze najbardziej rozpieszczane.

Teoria kolejności urodzenia

Temat wpływu kolejności urodzenia dziecka na jego osobowość od dawna nurtuje specjalistów. Alfred Adler, przyjaciel Zygmuta Freuda, pokusił się nawet o stworzenie teorii kolejności urodzenia. Na ile jest ona zgodna z prawdą, a na ile zostaje tylko teorią? Cóż, musisz przeanalizować własną sytuację i sytuacje otaczających Cię braci i sióstr (niekoniecznie już Twoich, a tych znajomych), a swoimi spostrzeżeniami podziel sie z nami w komentarzach.

Zobacz: Dziecko uzależnione od internetu? Rodzicu, zwróć uwagę na te zachowania

kolejność urodzenia a osobowość

Najstarsze dziecko, to odpowiedzialne dziecko?

Najstarsze dziecko jest pierwszym potomkiem rodziców, przychodząc na świat wywróciło ich dotychczasowe życie do góry nogami. Jako że nie byli oni wcześniej zaprawieni w parentingowych bojach, zapewne sięgnęli do literatury przedmiotu i nieraz zwracali się z prośbą o pomoc do swoich autorytetów. Zatem mamy tutaj do czynienia z pewnego rodzaju nadwrażliwością wobec dziecka, która jest oczywiście czymś naturalnym, biorąc pod uwagę, że jest ono pierwszym potomkiem w rodzinie. To właśnie na nim skupiają się rodzicielskie oczekiwania.

Jednak jego uprzywilejowana pozycja zmienia się wraz z przyjściem na świat rodzeństwa, wówczas wypada, by to starszy zaopiekował się młodszym, był dla niego przykładem i mentorem.

Pierworodnym przypisuje się cechy jak dyscyplina, pracowitość oraz zdolności przywódcze (zwłaszcza u chłopców) oraz opiekuńcze (u dziewczynek).

Zobacz: Dlaczego nastolatki uciekają z domów?

najstarsze dziecko w rodzinie

Jak rodzice powinni traktować najstarsze dziecko?

Naturalnym odruchem wydaje się powierzanie najstarszemu obowiązków domowych, jednak rodzic powinien mieć ciągle z tyłu głowy, że nie może wyręczać się pierworodnym. Niezalecane jest także ciągłe powtarzanie, że to starszy musi ustępować młodszemu i ciągle świecić mu przykładem. Co w zamian za to? Pamiętanie i szanowanie tego, że dziecko jest ciągle dzieckiem i ma prawo do zabawy oraz że nie musi być perfekcyjne.

Najmłodsze dziecko w rodzinie to pupilek?

Po drugiej stronie mamy najmłodszego, który przychodzi do rodziny, w której ktoś przetarł mu szlaki, ale i ustawił zasady. Najmłodszym przypisuje się rolę pupilka, lekkoducha i tego potomka, przed którym stawia się najmniejsze wymagania. Rodzice mają już pewien bagaż doświadczeń i nie są tak niepewni jak przy najstarszym. Jednocześnie specjaliści twierdzą, że młodszy może wykazywać się pewnego rodzaju bezradnością, bowiem starsze rodzeństwo ciągle go wyręcza. Może to skutkować brakiem decyzyjności. Za to najmłodszy walczy o atencję rodziców, co mogłoby uzasadniać jego kreatywność i otwartość. Z drugiej strony może również przejawiać chęć prześcignięcia starszego rodzeństwa i może być bardzo ambitne, co prowadzi do osiągania życiowych sukcesów.

Zobacz: Utracone dzieciństwo, czyli Dorosłe Dzieci Alkoholików. Jak je leczyć?

najmłodsze dziecko w rodzinie

Jak rodzice powinni traktować najmłodsze dziecko?

Rodzice nie powinni dopuszczać do sytuacji, by starsze dziecko wyręczało młodsze rodzeństwo z obowiązków. Warto natomiast wyznaczać juniorowi zadania do wykonania i sprawdzać, jak się z nich wywiązuje, do tego z kolei potrzebna jest konsekwencja i dawanie feedbacku.

Średnie dziecko w rodzinie to negocjator i osoba skłonna do kompromisów?

A jakie są te dzieci "pośrodku"? W świetle przytaczanej teorii, rodzice mogą poświęcać im mniej czasu, co jest spowodowane faktem, że mają już jakieś rodzicielskie doświadczenie. Jednocześnie drugie dziecko nieco żyje w cieniu starszego - czy to w szkole, domu, czy nawet, gdy przychodzi poruszyć kwestię ubrań, zabawek i podręczników, który dostało w spadku. Łączy w sobie cechy starszego i najmłodszego. Jednocześnie jego pozycja między najstarszym i najmłodszym stwarza mu możliwości do nauki dyplomacji i kompromisów. Takim osobom Adler przypisał cechy, elastyczność i otwartość.

kolejność urodzenia a charakter

Jak rodzice powinni traktować średnie dziecko?

Specjaliści proponują, by rodzice spędzali trochę czasu sam na sam ze średnim dzieckiem. Kluczem do wychowawczego sukcesu jest również poprawna komunikacja, która w tym przypadku obejmuje rozmowy na temat tego, jak pociecha czuje się np. z faktem, że dostaje różne przedmioty w schedzie po starszym bracie czy siostrze.

Dodajmy, że teoria Adlera spotkała się z krytyką, bowiem nie uwzględnia wielu ważnych czynników społecznych jak relacje rodzinne, pochodzenie rodziny i stopień ich wykształcenia. Przytaczamy ją w ramach ciekawostki, a nie pewnika. Na osobowość dziecka wpływa wiele różnych zmiennych, nie tylko kolejność urodzenia.

średnie dziecko w rodzinie osobowość


Zdjęcia:

Photo by Kevin Gent on Unsplash

Photo by 


Zobacz również:

Jaką terapię wybrać ? Terapia systemowa

 Nauka od dawna zakłada istnienie wzajemnie zależnych od siebie systemów. System to taki wielopiętrowy układ, złożony z wielu podsystemów.Z biologicznego punktu widzenia np. Człowiek jest takim systemem, tworzą go kolejne podsystem...

Czytaj więcej

Jak pomóc osobie w depresji?

Według obecnych doniesień, depresja dopada co dziesiątą osobę na świecie. Aktualnie stanowi już czwarty co do ważności problem zdrowotny, a przewidywania dotyczące roku 2020 mówią, że będzie ona stanowić drugi problem w skali zachorowań. Są to...

Czytaj więcej

Zespół stresu pourazowego. Czym jest PTSD?

Chroniczny napięcie i stres związany z pracą, stylem życia i kłopotami dnia codziennego często odbija się na naszym zdrowiu. Niekiedy nie jesteśmy na tyle silni, by odeprzeć problemy i popadamy w melancholię, chandrę i przygnębienie. Poddajemy się ak...

Czytaj więcej