Komunikacja interpersonalna - co to jest i jak z niej korzystać?
Redakcja Lumine

Jest podstawą wszelkich relacji społecznych. Na komunikację interpersonalną, bo o niej mowa, składają się wypowiadane słowa i gesty. Dzięki niej budujemy, albo i niszczymy związki z innymi ludźmi. Umożliwia porozumiewanie się, a także prowadzenie konfliktów. Nie ulega jednak wątpliwości, że wszyscy powinniśmy dokładać starań, by poszerzać swoją wiedzę z tej dziedziny. Dlaczego?

Sposób, w jaki komunikujemy się z otoczeniem, pełni bardzo ważną rolę od pierwszych dni życia. Noworodek płacze, gdy jest głodny - w ten sposób sygnalizuje matce, by go nakarmiła. W późniejszych etapach życia, komunikacja przyjmuje postać postawy i mowy, które służą do komunikowania niebezpieczeństwa, ale i zawierania oraz podtrzymywania relacji międzyludzkich. Sposób, w który komunikujemy się między sobą, może przesądzić o sukcesie w pracy i życiu prywatnym, dlatego należy poświecić temu zagadnieniu należytą ilość czasu.

W ramach ciekawostki. Wiecie, jaka cecha jest dzisiaj najbardziej pożądana na rynku pracy? Nie liczą się ani kreatywność, ani doświadczenie. Pracodawcy szukają osób, które potrafią rozwiązywać konflikty i współpracować z grupą, a by osiągnąć sukces na tym polu, potrzebna jest znajomość zasad prawidłowej komunikacji interpersonalnej.

Komunikacja interpersonalna - definicja

Nie ulega wątpliwości, że większość z nas wie, czym jest komunikacja interpersonalna, ale na potrzeby niniejszego artykułu, przywołajmy jej definicję. Zatem, pod tym pojęciem kryje się podstawowe narzędzie budujące i podtrzymujące relacje społeczne, pozwalające na wymianę myśli, informowanie o zagrożeniu i prowadzenie konfliktów.

Choć każdy z nas ma swoje indywidualne spectrum umiejętności interpersonalnych, które zawdzięcza własnym doświadczeniom i procesowi wychowania, komunikacji można się nauczyć. Dlaczego warto to zrobić? Wydaje się, że problemy spowodowane niewłaściwym sposobem komunikowania się ze światem, są dzisiaj plagą - to właśnie nieprawidłowy sposób dogadywania się partnerów jest najczęstszą przyczyną rozstań, a zakłady pracy biją na alarm, bo okazuje się, że pracownicy nie potrafią ze sobą rozmawiać.

Rozłóżmy komunikację interpersonalną na czynniki pierwsze. Mamy nadawcę, odbiorcę, język, symbole, kontekst sytuacyjny oraz ewentualne bariery. Nadawca to osoba wysyłająca komunikat, który ma trafić do odbiorcy. Kontekst to liczba osób zaangażowanych w daną sytuację komunikacyjną. I teraz przejdźmy do tego, dlaczego na tej linii mogą wystąpić nieporozumienia. Każdy posiada własny - poprawny bądź też nie - sposób kodowania komunikatu i jego odkodowywania. Dlatego jedna osoba może przekazać komunikat z całkowicie inną intencją niż zostanie on odebrany.

Komunikacja interpersonalna - rodzaje

Pierwsze nasze skojarzenie z komunikacją, to przekazy słowne, czyli komunikaty werbalne pozwalające na przekazanie informacji, jej doprecyzowanie i klarowanie niedomówień. By komunikat został odebrany prawidłowo, obydwie strony muszą posiadać sprawne narządy słuchu i mowy oraz muszą mówić tym samy językiem. Nie bez znaczna jest tembr głosu.

Komunikacja niewerbalna

Okazuje się, że ważniejsze niż wypowiadane słowa są komunikaty pozawerbalne, nad którymi nie panujemy tak mocno jak nad słowami. Mowa o gestach, mowie ciała, mimice, wyglądzie, tonie głosu, zapachu, kontakcie wzrokowym i fizycznym, proksemice i dotyku. One wszystkie spełniają ogromną rolę w komunikacji interpersonalnej. Zwróć uwagę na to, że żadne słowa nie zastąpią przytulenia przez bliską osobę.

Zobacz: Czy Twój związek jest toksyczny? Jak powstają toksyczne relacje i jak je rozpoznać?

Oczywiście sposób, w który odbieramy gesty zależy od kultury, w której żyjemy. A brak świadomości tego, co oznaczają, może prowadzić do problemów np. założone na siebie ręce uważane są za postawę zamkniętą, ale czy nie właśnie ten gest wykonujemy, by ogrzać się własnym ciałem, gdy jest zimno?

Powodzenie komunikacji interpersonalnej leży w spójności komunikatów werbalnych i niewerbalnych.

Komunikacja pośrednia

W XXI wieku komunikacja interpersonalna dorobiła się nowego wcielenia. Do jego powstania przyczyniły się nowoczesne technologie. Rozmowy przez internet i telefon to nic innego jak komunikacja, choć jej specyfika jest nieco odrębna, choćby przez to, że ginie w niej wiele komunikatów niewerbalnych. W takich warunkach nietrudno o niedomówienia. Zresztą przywołaj w pamięci sytuację, w której podczas pisania z kimś, źle odebrałeś jego nastrój i intencje.

Zobacz: Jestem zazdrośnikiem! Czym jest obsesyjna zazdrość, skąd się bierze i jak się jej pozbyć?

Komunikacja interpersonalna - bariery

W psychologii wszelkie bariery w komunikacji interpersonalnej nazywa się "szumami". Nie w każdym przypadku można się ich pozbyć, za to zawsze warto być ich świadomym i zwracać na nie uwagę. Oto elementy utrudniające komunikację interpersonalną:

- stosowanie symboli niezrozumiałych dla odbiorcy,

- stosowanie komunikatu niedostosowanego do odbiorcy,

- różne pochodzenie społeczne,

- wiek,

- różne kultury,

- czynniki biologiczne - problemy z narządem słuchu lub mowy,

- emocje,

- hałas,

- nadmiar fachowych informacji w komunikacji;

- stereotypy.

O ile istnieje możliwość wyeliminowania którejś z barier, należy to zrobić.

Prawidłowa komunikacja interpersonalna

Jak w idealnym świecie wygląda komunikacja interpersonalna? Jej uczestnicy stosują aktywne słuchanie, podtrzymują kontakt wzrokowy, upewniają się, że są słuchani (potakiwanie, dopytywanie, parafraza), dopasowują komunikat do odbiorcy, mówią jednoznacznie i mają na uwadze ewentualne bariery (np. głośne mówienie do niedosłyszącej osoby), są świadomi celu komunikacji i wyrażają go. Czego nie robią? Nie generalizują, nie obrażają i nie osądzają. Mówią o sobie i swoich uczuciach, stosują komunikat "ja".

Zobacz: Osobowość narcystyczna, wyjątkowość ponad stan

Jak rozwijać komunikację interpersonalną?

Gdy zauważysz już, że za wiele problemów w Twoim życiu odpowiada nieprawidłowa komunikacja, wiedz, że możesz nad nią pracować. Problem jest globalny, więc bez zbytniego wysiłku znajdziesz warsztaty grupowe. Efekty przynosi także praca ze specjalistą. Jeśli stawiasz na samodzielny trening, nauczysz się technik poprawnej komunikacji.

Poznanie tajników prawidłowej komunikacji pomaga zwiększyć satysfakcję z życia oraz wpływa na jakość relacji międzyludzkich.


Zdjęcia:

Photo by Phil Coffman on Unsplash

Photo by Priscilla Du Preez on Unsplash

Photo by Emma Frances Logan on Unsplash

Photo by Priscilla Du Preez on Unsplash

Photo by Priscilla Du Preez on Unsplash

Photo by Priscilla Du Preez on Unsplash


Zobacz również:

Lubię właśnie tak! Jak i czy rozmawiać ze sobą o seksie.

W związku każdy z nas lubi rozmawiać na różne tematy, wdajemy się dyskusje, polemizujemy ze sobą udowadniając swoje racje. Jednak gdy przychodzi nam porozmawiać o wzajemnych potrzebach, pragnieniach czy fantazjach seksualnych brakuje nam sł&oa...

Czytaj więcej

Nieprawidłowa komunikacja w związku najczęstszą przyczyną rozstań. Jak to zmienić?

Zdrady, różnice charakterów, kłamstwa, zazdrość a może nieprawidłowa komunikacja? Dlaczego dochodzi do rozpadów małżeństw i związków? Ano, najczęściej winny jest sposób, w który ludzie ze sobą rozmawiają.

Czytaj więcej

Komunikacja interpersonalna - co to jest i jak z niej korzystać?

Jest podstawą wszelkich relacji społecznych. Na komunikację interpersonalną, bo o niej mowa, składają się wypowiadane słowa i gesty. Dzięki niej budujemy, albo i niszczymy związki z innymi ludźmi. Umożliwia porozumiewanie się, a także prowadzenie kon...

Czytaj więcej