Jak rozpoznać tryb Karzącego i Wymagającego rodzica?

Po jakich myślach rozpoznać tryby rodzicielskie schematów?

Była już 23 godzina, a Marta ciągle nie spała, ani nie odpoczywała. Miała jeszcze przed sobą dokończenie pracy i stos prasowania. Najlepsze jest to, że mogła odłożyć coś na następny dzień, ale głos w jej głowie mówił: "Odpoczniesz, jak zrobisz wszystko, co da się zrobić". Z kolei jej sąsiadka Kasia miała jeden z gorszych dni w swojej karierze zawodowej. Usłyszała od szefa, że mogła wykonać projekt lepiej i cały czas powtarzała sobie przez to, że do niczego się nie nadaje. W obydwu przypadkach mamy do czynienia z trybami rodzicielskimi. Jak je rozróżnić?

We wcześniejszych wpisach pokazaliśmy Ci rodzaje wewnętrznego krytyka, który w terapii schematów funkcjonuje jako rodzicielski tryb schematów. Dzisiaj nieco bliżej przyjrzymy się Wymagającemu i Karzącemu Rodzicowi i tym samym przenalizujemy to podejście z punktu widzenia wspomnianego nurtu psychologicznego.

Po czym poznać tryb Wymagającego Rodzica?

Po czym poznać tryb Wymagającego Rodzica?

Wymagający Rodzic to ta część Ciebie, która nigdy nie jest zadowolona z Twoich osiągnięć. Podpowiada Ci, że powinieneś się bardziej  starać, coś robić albo czegoś nie robić. Ten głosik karze Ci być ideałem i mówi, że nigdy nie jest wystarczająco dobrze. Wysoko zawiesza poprzeczkę i nie pozwala Ci odpuścić. Oto częste komentarze Wymagającego Rodzica:

- Wszystko, co robisz, powinno być zrobione na medal.

- Bądź skromny i służ innym.

- Nie wychylaj się ze swoimi uczuciami.

Jak go rozpoznać?

Skorzystaj z ćwiczeń z książki "Emocjonalne pułapki w związku", którą napisali Bruce A. Stevens i Eckhard Roediger.

1. Sporządź listę oczekiwań, które żywisz względem siebie. Od 1 do 10 oceń, jaki stopień satysfakcji Ci dają. Czy pozwalają Ci odpoczywać? Czy wypełniasz je dla siebie, czy może dlatego, bo ktoś by tego od Ciebie oczekiwał.

2. Zastanów się nad poczuciem winy. Czy często je odczuwasz? Jest to uczucie, które pojawia się zwykle tam, gdzie przemawia Wymagający Rodzic. Wypisz, w jakich momentach Twojego życia towarzyszy Ci to poczucie winy.

Po czym poznać tryb Karzącego rodzica?

Po czym poznać tryb Karzącego rodzica?

Tryby rodzicielskie nietrudno pomylić. Znamienny jest jednak fakt, jakie uczucia w człowieku wywołują - Wymagający Rodzic wzbudza poczucie winy, a ten karzący wstyd. To on pcha w stronę zaburzeń odżywiania, samookaleczenia, depresji i uzależnień, a nawet samobójstwa. Co ciekawe, jego komunikaty mogą być skierowane do Ciebie, ale i Twojego otoczenia np. można karać siebie, ale i swoich bliskich np. partnera. Karzący Rodzic mówi:

- Jesteś nic nie wart.

- Jesteś nieudacznikiem.

- Twoja dziewczyna jest złą gospodynią. Źle gotuje i niedokładnie sprząta. Zasługuje na karę.

Jak go rozpoznać?

1. Przywołaj w głowie ostatnią kłótnię z partnerem. Co myślałeś o nim, odczuwając silną złość? Czy dokonywałeś na nim ataków?

2. Zastanów się, czy Twoi rodzice stawiali przed Tobą wysokie oczekiwania. Czy byli z Ciebie zadowoleni, czy wprost przeciwnie, często wytykali Ci niedociągnięcia. Może karali Cię milczeniem, zakazywali wychodzić z domu, albo wymyślali inne kary?

3. Zastanów się, jak często odczuwasz wstyd, jest to bowiem znamienny efekt działania rodzicielskich trybów.


Zdjęcia:

Photo by Gianfranco Grenar on Unsplash

Photo by MeSSrro on Unsplash

Photo by Carlos Arthur M.R on Unsplash

blog
Zobacz również