Jak odróżnić perswazję od manipulacji? Techniki perswazji
Redakcja Lumine

W Twoim życiu na pewno pojawił się moment, w którym chciałeś nakłonić kogoś do swoich racji lub skłonić go do określonego działania. Może to być mama chcąca, by jej dzieci posprzątały swój pokój albo handlowiec dokładający starań, by sprzedać produkt czy usługę. W swoich działaniach świadomie lub nie wykorzystują oni zwykle perswazję. Przydaje się ona w wielu obszarach życia. Czym dokładnie jest, jakie są techniki perswazji i jak ją odróżnić od manipulacji?

Perswazja - co to jest?

Sięgnijmy do korzeni. "Persuasio" pochodzi z łaciny i oznacza mówienie, nakłanianie czy przekonywanie. Dzisiaj pod tym pojęciem kryje się wiele technik wywierania wpływu na inne osoby.

Perswazja to przekonanie drugiego człowieka czy grupy ludzi do swojego zdania, w tym celu wykorzystywane są różne metody, które zaraz zostaną omówione, najpierw jednak zobaczmy, jak często stykasz się z wywieraniem wpływu.

Zobacz: Techniki poprawnej komunikacji - poznaj je i zobacz, jak zmienią Twoje relacje z rodziną i pracownikami

Perswazja - gdzie jest wykorzystywana?

Jeśli zaczniesz analizować swoje otoczenie pod względem występowania perswazji, bardzo szybko ją zobaczysz. Matki mówiące do dziecka, co ma zrobić, albo czego nie może. Partnerzy, którzy nie zgadzają się ze sobą w danej kwestii i chcą przeciągnąć tego drugiego na swoją stronę. Nigdy niekończącym się źródłem perswazji jest reklama i handel. Marketerzy doskonale wiedzą, kiedy powołać się na autorytet czy zasadę wzajemności.

Techniki perswazji

Dowód społecznej słuszności

Zapewne doskonale zdajesz sobie sprawę z tego, że łatwiej jest nakłonić kogoś do swoich racji, jeśli wierzy w nią szersza grupa osób, wówczas pojedyncza jednostka nabiera przekonania o tym, że to, co zrobi, będzie słuszne. Przykład? Nie wybierzesz kremu do twarzy, którego skuteczność została potwierdzona przez 95% Polek?

Powoływanie się na autorytety

Jeśli lekarz poleca dany produkt, zaczynasz wierzyć w jego skuteczność. Z pomocą autorytetu można osiągnąć cuda. Pokazując innym, jak postępują naukowcy, osoby znane, szanowane, uznawane za wybitne jednostki, podajesz im model do naśladowania.

Zasada wzajemności

Zasadę wzajemności możemy porównać do długu czy wdzięczności, do czucia się zobowiązanym wobec innej osoby. Przypomnij sobie degustację w sklepie. Miła pani poczęstowała Cię małą kanapeczką z masłem czekoladowym. Była nie tylko smaczna, ale i zapewne spowodowała, że poczułeś, że musisz się odwdzięczyć. Jak? Kupując cały słoiczek.

Zasada upodobania

Ci, których lubimy, stają się dla nas atrakcyjni pod wieloma względami. Nie tylko jeśli chodzi o wygląd, ale i nakłanianie do swoich racji. Jesteś bardziej podatny na perswazję osób, które lubisz i które uznajesz za podobne do siebie.

Zobacz: Brzuch boli mnie ze stresu - co robić?

Rodzaje perswazji

Teraz skomplikujmy sprawę. Jakie są rodzaje perswazji? 

Perswazja przekonująca wykorzystywana jest na co dzień, stosujesz ją zapewne nieświadomie za każdym razem, gdy chcesz nakłonić inną osobą do swoich poglądów, określonego zachowania lub chcesz udowodnić jej, że masz rację.

Perswazja nakłaniająca zwana propagandową ma miejsce, gdy do swoich poglądów chcesz przekonać dużą ilość osób (np. wybory).

Agitacja, czyli perswazja pobudzająca, ma za zadanie nakłonić odbiorców do określonego zachowania.

Perswazję językową dostrzeżesz wówczas, gdy zaczniesz analizować język, którym posługujesz się Ty sam oraz osoby w Twoim otoczeniu. Słowa "trzeba", "musieć", "zaleca się", "należy", "powinno się" mają maksymalnie perswazyjny charakter. To nie koniec, moc oddziaływania na innych ma także przemawianie do nich w liczbie mnogiej. Jeśli usłyszysz od rozmówcy, że "musicie coś zrobić", czujesz się w obowiązku do wykonania działania. Dużą moc mają także sformułowania jak "nie ma wyjścia" czy "nie ma innej opcji".

Zobacz: Jak żyć z cholerykiem? 4 ważne zasady

Jak odróżnić perswazję od manipulacji?

Ustaliliśmy, że perswazja to wywieranie wpływu na inne osoby z pomocą określonych metod i technik. Nietrudno tutaj o skojarzenia z manipulacją. Jest jednak zasadnicza różnica między tymi terminami i zachowaniami, które się za nimi kryją. Otóż manipulacja niesie za sobą negatywne i nieetyczne techniki. Osobie się nią posługującej zależy na konkretnych korzyściach, które dla drugiej strony mogą być równoznaczne ze stratą, czy nawet krzywdą. Perswazja nie ma na celu skrzywdzenia odbiorcy. Oczywiście zarówno perswazja jak i manipulacja czerpią z tych samych lub podobnych technik, jednak rozróżnia je cel ich stosowania.

Perswazja jest zatem wykorzystywana na co dzień i warto nauczyć się jej technik. Mogą Ci się przydać zarówno w życiu prywatnym, jak i zawodowym, natomiast manipulacja jest tym, czego powinieneś się strzec.


Zdjęcia:

Photo by Austin Distel on Unsplash

Photo by Christiann Koepke on Unsplash

Photo by Blake Wisz on Unsplash

Photo by Matthew Fassnacht on Unsplash


Zobacz również:

Komunikacja interpersonalna - co to jest i jak z niej korzystać?

Jest podstawą wszelkich relacji społecznych. Na komunikację interpersonalną, bo o niej mowa, składają się wypowiadane słowa i gesty. Dzięki niej budujemy, albo i niszczymy związki z innymi ludźmi. Umożliwia porozumiewanie się, a także prowadzenie kon...

Czytaj więcej

Techniki poprawnej komunikacji - poznaj je i zobacz, jak zmienią Twoje relacje z rodziną i pracownikami

Jak ważna jest w naszym życiu komunikacja interpersonalna? Służy do budowania i podtrzymywania relacji społecznych. Jest równie istotna w pracy w zespole, co w życiu prywatnym. Znajomość jej technik i ich stosowanie, podnoszą satysfa...

Czytaj więcej

Jak odróżnić perswazję od manipulacji? Techniki perswazji

W Twoim życiu na pewno pojawił się moment, w którym chciałeś nakłonić kogoś do swoich racji lub skłonić go do określonego działania. Może to być mama chcąca, by jej dzieci posprzątały swój pokój albo handlowiec dokładający s...

Czytaj więcej