Deja vu - czym dokładnie jest? Czy jest powodem do zmartwień?
Redakcja Lumine

Idziesz ulicą i nagle masz wrażenie, że to, co widzisz miało już kiedyś miejsce, jednak nie możesz odnaleźć tej sytuacji w swojej pamięci. To, czego doświadczasz nosi nazwę deja vu. Skąd się bierze?

Wydawało Ci się kiedyś, że przeżywałeś w przeszłości daną sytuację i jednocześnie miałeś pewność, że jest to niemożliwe? Takie zjawisko nosi nazwę deja vu. Czy jest ono oznaką poważnych zaburzeń, a może nie powinieneś się nim w ogóle przejmować?

Deja vu - co to jest?

Termin deja vu pochodzi z języka francuskiego i oznacza, że coś było już widziane. Tego sformułowania używa się w sytuacjach, które choć rozgrywają się w życiu człowieka po raz pierwszy, żywi on przekonanie, że doświadczał kiedyś dokładnie tego samego. Jest on przy tym całkowicie świadomy tego, że okoliczności, w których się znajduje, nie pojawiły się w jego życiu nigdy wcześniej. Zdaniem badaczy takiego stanu doświadcza ponad 60% społeczeństwa.

Przykładowo, masz zaplanowaną wycieczkę do Paryża, jednak gdy znajdujesz się pod wieżą Eiffla, nie opuszcza Cię przekonanie, że już kiedyś tam byłeś. Jednocześnie jesteś świadomy, że stolicę miłości odwiedzasz pierwszy raz w życiu. Wydaje Ci się, że dokładnie wiesz, co wydarzy się za kilka sekund.

Zobacz: Urojenia hipochondryczne, czyli życie z urojonymi chorobami

Cechy deja vu

Jak poznać prawdziwe deja vu? Przede wszystkim występuje nagle i trwa kilka sekund oraz dotyczy całej sytuacji, a nie np. danej osoby.

Deja vu w psychologii zalicza się do paramnezji, czyli zaburzeń wspomnień. Choć odczuwający je człowiek rozpoznaje okoliczności, w których się znalazł, nie potrafi powiedzieć na ich temat nic więcej. Dodajmy, że w psychologii można znaleźć więcej analogicznych zjawisk jak np. jamais vu, które jest odwrotnością deja vu i polega na ocenieniu znanej człowiekowi sytuacji jako zupełnie nowej.

Zobacz: Ukryte kamery i wiecznie zasłonięte okna. Jak wygląda rzeczywistość osoby z urojeniami prześladowczymi?

Deja vu - przyczyny

Skąd bierze deja vu? Dodajmy, że zjawisko to do dzisiaj nie jest dokładnie zbadane przez naukowców, choć niewątpliwie stanowi przedmiot ich zainteresowań. Niegdyś wiązano je z reinkarnacją, dzisiaj badacze mają inne teorie. Oto najczęstsze wytłumaczenia deja vu:

Deja vu jako choroba. Osoby ze schorzeniami neurologicznymi mogą częściej doświadczać paramnezji niż osoby zdrowe.

Zygmunt Freud wychodził z założenia, że paramnezja jest wynikiem ludzkich fantazji.

Dr Marcin Małecki łączy deja vu z przeniesieniem wrażenia familiarności z jednego elementu na całość sytuacji. Co to znaczy? Z badań tego pana wynika, że wystarczy jeden znajomy element, by odnieść go do całej sytuacji. Zatem znajoma kanapa może spowodować, że hotelowy pokój wyda się bardzo znajomy.

Zobacz: Cały świat mnie obgaduje. Co przeżywa osoba z urojeniami ksobnymi?

Dlaczego mamy deja vu?

Czy deja vu to powód do niepokoju? O ile występuje ono u osób zdrowych bez problemów neurologicznych, to nie. Zdaniem badaczy najczęściej zjawiska tego doświadczają osoby, które dużo podróżują albo są przemęczone. Normą jest doświadczanie znajomej sytuacji, która tak naprawdę nie wydarzyła się nigdy wcześniej, raz na rok.


Zdjęcia:

Photo by Zulmaury Saavedra on Unsplash

Photo by Louis Hansel on Unsplash

Photo by Joshua Newton on Unsplash

Photo by Ahmet Sali on Unsplash


Zobacz również:

Deja vu - czym dokładnie jest? Czy jest powodem do zmartwień?

Idziesz ulicą i nagle masz wrażenie, że to, co widzisz miało już kiedyś miejsce, jednak nie możesz odnaleźć tej sytuacji w swojej pamięci. To, czego doświadczasz nosi nazwę deja vu. Skąd się bierze?

Czytaj więcej

Alzheimer - jakie są jego wczesne objawy?

Alzheimer to podstępna choroba zaczynająca od niewinnych zaburzeń pamięci, które stopniowo narastają i dopiero wówczas zwraca na nie uwagę rodzina chorego. I w tym tkwi podstęp, ponieważ w przypadku choroby Alzheimera wczesne rozpoznani...

Czytaj więcej

Na czym polega demencja? Objawy, przyczyny i leczenie zespołu otępiennego

Otępienie zwane również demencją jest wynikiem uszkodzeń mózgu spowodowanych chorobami neurodegeneracyjnymi, które prowadzą do zwyrodnienia tkanki nerwowej. Jakie są jej przyczyny, objawy i szanse na wyleczenie?

Czytaj więcej