Wyrzuty sumienia - czy są oznaką choroby? Jak je zwalczyć?
Redakcja Lumine

Rzuciłeś partnera, który był dla Ciebie dobry i opiekuńczy, i nie możesz pozbyć się poczucia winy? A może kłamstwo zaserwowane w pracy, czy przejechanie na czerwonym świetle sprawiają, że wyrzuty sumienia nie przestają dawać o sobie znać? Skąd bierze się poczucie winy i jak je zwalczyć?

Psycholodzy w kwestii poczucia winy są zgodni - choć uczucie to nie należy do najprzyjemniejszych, oznacza dojrzałość emocjonalną. Może być również oznaką choroby. Czytaj dalej, a dowiesz się, jak rozróżnić jego pochodzenie.

Poczucie winy - skąd się bierze?

Poczucie winy rozwija się z lęku. Dzieci unikają robienia złych rzeczy w obawie przed karą, a rodzice nie tylko upominają je mówiąc, że źle postępują, ale i pouczają (np. "nie kłam"). Dodatkowo, jeśli sami zachowują się zgodnie z głoszonymi przez siebie zasadami moralnymi, lęk u ich pociech zmienia się w sumienie. Wówczas nie potrzebne są już upomnienia, by dzieci zachowywały się zgodnie z przyjętymi w społeczeństwie normami. To właśnie jest socjalizacja.

Zobacz: Chore myślenie, czyli urojenia. Czym są zaburzenia urojeniowe i kiedy szukać pomocy?

Co dzieje się w odwrotnym przypadku, gdy rodzice nie stosują wobec dziecka kar, nie interesują się tym, co robi lub są zbytnio pobłażliwi, niekonsekwentni lub prezentują zachowania niespójne ze swoimi poglądami? Dojrzewanie społeczne nie przebiega wówczas w prawidłowy sposób, a głos sumienia zostaje zagłuszony. Może wówczas dojść do rozwoju psychopatii, na której skupimy się w innym artykule.

jak pozbyć się poczucia winy

Poczucie winy - jaką pełni rolę?

Poczucie winy, o ile nie jest wynikiem choroby, do czego przejdziemy za chwilę, pełni w życiu zdrowych ludzi bardzo ważną rolę. Otóż, gdy popełnią oni społecznie szkodliwy czyn, pragną być za niego ukarani, ponieważ tylko kara jest w stanie uchronić ich przed poczuciem winy. Właśnie dlatego, gdy powiesz o kilka słów za dużo, chcesz przeprosić. Niektórzy przestępcy, którym poczucie winy nie daje spać, sami zgłaszają się na policję.

Zobacz: Dieta na stres. Co powinny jeść stresujące się osoby?

Co się okazuje, poczucie winy jest kompletnie niezależne od ludzkiej woli i świadomości. Jest wynikiem wychowania i konstrukcji osobowości, na które człowiek nie ma większego wpływu. Bywa, że przestępcy, którzy nie przyznają się do winy, nigdy nie pozbywają się dręczącego ich sumienia, a to z kolei przekłada się na chroniczne złe samopoczucie i spadek odporności organizmu. Ulgę może przynieść dopiero naprawa krzywdy, którą wyrządziło się drugiej osobie.

jak pozbyć się poczucia winy

Poczucie winy - kiedy jest oznaką choroby?

Poczucie winy rozwinęło się na gruncie lęku, dlatego może dochodzić do głosu przy zaburzeniach psychicznych. Doskonałym przykładem będą tutaj osoby cierpiące na depresję i zaburzenia osobowości. W pierwszym przypadku dotyczy one drobiazgów, a nawet myśli.

Poczucie winy - jak się od niego uwolnić?

Poczucie winy u zdrowego człowieka jest czymś potrzebnym, natomiast jeśli przybiera irracjonalną postać, należy je leczyć. Jak? Udając się do specjalisty. Korzystając z leczenia w nurcie behawioralno-poznawczym terapeuta uczy pacjenta rozpoznawania błędów logicznych, które zakłócają jego sposób myślenia i powstrzymywania się od obarczania winą za rzeczy, na które nie ma się wpływu (np. choroba rodzica nie jest winą dziecka, które pracuje za granicą). Pomocne stają się także metody relaksacyjne jak np. trening relaksacyjny Jacobsona. W przypadkach silnego poczucia winy, można zastosować farmakoterapię zmniejszającą lęk.


Zdjęcia:

Photo by Daniel Schaffer on Unsplash

Photo by twinsfisch on Unsplash

Photo by Andrew Neel on Unsplash

Photo by Sydney Sims on Unsplash


Zobacz również:

Jak odróżnić nerwicę od zwykłego strachu?

Każdy człowiek na pewno nie raz znalazł się w trudnej sytuacji, która wyzwoliła w nim przemijającą emocję, jaką jest strach. Trudny egzamin, rozmowa o pracę, pisk opon hamującego samochodu lub po prostu burza, to tylko namiastka powodów...

Czytaj więcej

Nerwica czy depresja? Poznaj różnice i podobieństwa.

Obie podstępnie wkraczają w życie, powoli, a jak już się rozgoszczą sieją spustoszenie. Tak! Depresja i nerwica potrafią zniszczyć marzenia i cele człowieka. Wyeliminować z życia społecznego, zabrać siły do działania. Utrudnią najprostsze czynnośc...

Czytaj więcej

Dieta w depresji. 6 wskazówek co jeść, aby poczuć się lepiej.

Od najmłodszych lat uczymy się dobrych nawyków, także tych związanych z żywieniem. Jemy owoce, bo zawierają dużo witaminy C, która wspiera naszą odporność. Mięso, bo to dzięki niemu dostarczamy organizmowi potrzebne białko, a warzywa, p...

Czytaj więcej