Przyczyny kleptomanii są naprawdę ciekawe! Skąd bierze się to zaburzenie?
Redakcja Lumine

Kleptomania jest zaburzeniem psychicznym polegającym na braku kontroli nad powstrzymaniem się od kradzieży. Poznaj ciekawe przyczyny tego zaburzenia oraz sposoby jego leczenia.

Janek ukradł dzisiaj z drogerii w galerii handlowej błyszczyk do ust. Nie podaruje go dziewczynie, ani nie użyje go sam. Po wyjściu ze sklepu wyrzuci go do kosza. Wieczorem podwędzi z domu kolegi książkę poświęconą samochodom. Nie przeczyta jej. Robi to, bo jest kleptomanem. O co chodzi w tym zaburzeniu psychicznym?

Czym jest kleptomania?

WHO uznaje kleptomanię za chorobę psychiczną polegającą na braku możliwości powstrzymania się od kradzieży rzeczy. Obiektem pożądania kleptomana są rozmaite przedmioty. Ich wspólnym mianownikiem jest fakt, że nie są one mu potrzebne. To, co motywuje go do działania to sam czyn i towarzyszące mu emocje, bynajmniej nie potrzeba zawłaszczania sobie cudzych rzeczy.

Termin kleptomania pochodzi z greckich "klepto" oznaczającego kraść oraz "mania", której raczej tłumaczyć nie trzeba. Choć historia tego zaburzenia jest imponująca, bowiem pierwsze wzmianki o nim pochodzą z XIX wieku, do dzisiaj wywołuje ono kontrowersje. Mianowicie niektórzy specjaliści zaliczają ją do zaburzeń kontroli nawyków (zaraz obok piromanii i hazardu), gdy inni jednoznacznie mówią, że dla kradzieży jako przestępstwa nie powinno być żadnego wytłumaczenia.

Zobacz: Zbieractwo patologiczne, czyli czym jest syllogomania i jak ją leczyć

kleptomania co to

Jakie są przyczyny kleptomanii?

My jednak postaramy się jakoś tę kleptomanię wytłumaczyć, a jeśli chodzi o teorie ją wyjaśniające, to są naprawdę ciekawie. Entuzjaści nurtu psychodynamicznego uważają, że zaburzenie to ma na celu zapełnienie pustki w życiu kleptomana, a z kolei jej źródeł należałoby szukać w jego dzieciństwie. Tak rozpatrywany problem może być traktowany jako mechanizm obronny zapobiegający pojawieniu się u chorego niechcianych emocji i uczuć.

Wyznawcy podejścia poznawczo-behawioralnego uważają, że zaburzenie rozwija się ze wzmocnieniami towarzyszącymi kolejnym aktom kleptomanii. Jeśli kleptoman odczuwa pozytywne emocje pojawiające się z kradzieżą, skojarzy je właśnie z nią. A fakt, że nie jest karany za swoje zachowanie wzmacnia jego doznania.

Mamy jeszcze teorie biologiczne wskazujące na poziom neuroprzekaźników w mózgu kleptomana jako podłoże jego problemów. Jeśli cierpi on na ich niedobór np. serotoniny, może być wewnętrznie "popychany" do kradzieży.

Badacze nie mają jednak pewności, która teoria jest najbliżej prawdy. Dokładne przyczyny tego zaburzenia do dzisiaj pozostają dosyć enigmatyczne.

jak rozpoznać kleptomana

Jak rozpoznać kleptomana?

Nietrudno o odpowiedź na pytanie, jak rozpoznać kleptomana. Musi kraść i to nie po to, by przeżyć czy wzbogacić się, bynajmniej nie o to chodzi. Osoba cierpiąca na kleptomanię kradnie dla sztuki. Stąd właśnie przykłady przywołane we wstępie - kleptoman może wyrzucić ukradziony przedmiot. Pewne jest, że nie jest on mu do niczego potrzebny i obszedł by się bez niego, ale ukradł, bo musiał, co ma związek z jego wewnętrznymi konfliktami. Możliwe, że dopóki nie spełnił swojej potrzeby, nie mógł się skupić i miał złe samopoczucie. Akt kradzieży oczywiście go z niego wyprowadził. Dostarczył my pozytywnych emocji i bodźców.

Życie kleptomana nie wygląda jednak jakby naciągnąć na nie filtr różowych okularów. Może cierpieć on z powodu poczucia winy, ale jego choroba jest jak uzależnienie i musi jakoś wypełniać swój "głód", bo inaczej jest smutny, sfrustrowany i nieszczęśliwy. Stąd u niego inne objawy jak zaburzenia lękowe, depresja, uzależnienia czy problemy z odżywianiem. Możliwe jest również współwystępowanie z kleptomanią zaburzeń obsesyjno-kompulsyjnych.

jak leczyć klepomanię

Jak leczyć kleptomanię?

Nie ulega wątpliwości, że kleptomania jest chorobą o dużej szkodliwości społecznej, stąd konieczność leczenia kleptomanów. Odciąć się od problemu można uczęszczając na psychoterapię w nurcie psychodynamicznym czy poznawczo-behawioralnym. Jej celem jest oczywiście oduczenie pacjenta nawyku kradzieży i zastąpienie go społecznie pożądanym zachowaniem. Lekarz może również zdecydować o zastosowaniu farmakoterapii.


Zdjęcia:

Photo by David Clode on Unsplash

Photo by Allef Vinicius on Unsplash

Photo by Gwendal Cottin on Unsplash

 


Zobacz również:

Zaburzenia obsesyjno - kompulsywne. Nerwica natręctw.

 Większość z nas posiada różnego rodzaju” obsesje” lub ma „bzika” na jakimś punkcie. To nic złego, może to być wynikiem ogromnej pasji i zainteresowania. I jeżeli nam i otoczeniu nie przeszkadza to  w codzienn...

Czytaj więcej

Kiedy myśli i zachowania seksualne wymykają się spod kontroli – kompulsywne zachowania seksualne

Obsesyjne myśli, uczucia i zachowania związane z seksem, które nie pozwalają Ci normalnie funkcjonować? Skutecznie utrudniają zbudowanie zdrowego związku, życie rodzinne i zawodowe. Takim problemem są właśnie kompulsywne zachowania seksualne,...

Czytaj więcej

Jestem perfekcjonistą - czym jest perfekcjonizm i jak sobie z nim radzić?

Znasz kogoś, kto wszystko robi perfekcyjnie? Najmniejszy błąd powoduje w nim wyrzuty sumienia i nie daje mu spać po nocach. A może problem wydaje się znajomy właśnie Tobie? Porozmawiajmy o perfekcjonizmie.

Czytaj więcej